Voeding & Lichaam

Leven Kaaskoppen Langer?

23 juli 2025 • Leestijd: 3 minuten

Een beetje een stoute (en misschien zelfs wat neerbuigende) term voor Nederlanders. 

Maar om een kaaskop te zijn, letterlijk, is dat echt een probleem?

Het lijkt van niet.

Het gros van het wetenschappelijk onderzoek naar de gezondheidseffecten zuivel is observationeel van aard. Dat betekent dat er weinig echte experimenten gedaan zijn, wat het lastig maakt om harde conclusies te trekken. Hoe dan ook, de bevindingen die we hebben wijzen ons consistent in dezelfde richting:

  • Zuivel is geen probleem.
  • Volle producten zijn net zo gezond als de afgeroomde varianten. 
  • Yoghurt wint het van melk qua voordelen voor de gezondheid. ➜ Ga voor de onbewerkte varianten. En laat de bewerkte soorten (met extra suiker, zoetstoffen en andere toevoegingen) staan.
  • Gras-gevoede koeien (biologisch) geven de zuivel met de gunstigste omega-3/omega-6 vetten verhouding. In theorie is dit beter voor onze gezondheid, hoewel de specifieke effecten van grasmelk op onze gezondheid nooit grondig onderzocht zijn.

Zelfs van vette kaas lijkt, net als bij de ook gefermenteerde yoghurt, een beter resultaat uit te gaan dan van zuivel in het algemeen. Gefermenteerd betekent vaak extra gezond. Waar zuivel over het algemeen neutrale gezondheidseffecten laat zien, is kaas geassocieerd met positieve uitkomsten. Goed nieuws voor de kaaskoppen dus. 

Voor Zuivel in het Algemeen Geldt:

De laatste zou als een verrassing kunnen komen. Jarenlang zijn we verteld dat wanneer we als kind genoeg melk zouden drinken, we sterkere botten zouden opbouwen. Maar studies laten zien dat dat een glas melk ons geen lange termijn bot-voordelen geeft. 

Calcium kan gemakkelijk verkregen worden uit veel andere soorten voedsel: bijvoorbeeld bonen en groene, bladerige groenten. En van als tiener melk drinken hebben we geen profijt wanneer we als oudje op onze heup vallen. 

En bij (vermoede) Lactose Intolerantie?

Veel mensen met lactose intolerantie zijn er zelf niet eens van op de hoogte dat dit het geval is. De symptomen kunnen dan ook subtiel zijn.

Houd in gedachten dat 70% van de wereldbevolking intolerant is voor lactose. Zelfs in de landen waar de allerhoogste graad van lactose tolerantie bestaat, zoals Zweden en ook bij ons, is minstens 10% aangedaan met deze goedaardige variatie van normaal.

Wanneer we vermoeden dat we wel eens intolerant zou kunnen zijn (opgeblazen gevoel, buikpijn, moeheid), probeer dan oudere kazen en boter. Daar zit nauwelijks lactose in. Yoghurt heeft minder lactose dan melk, door fermentatie. 

Wat te Doen

Neem gerust een pak volle melk uit de schappen, zo mogelijk biologisch. Houd daarbij wel rekening met eventuele lactose intolerantie. En deins vooral niet terug voor die onbewerkte yoghurt. Vetarme varianten hebben geen voordelen. Echt.

Voor ontbijt, een tussendoortje of als toetje: gooi bij de melk of yoghurt vervolgens lekker wat fruit (ingevroren, vers of gedroogd), nootjes, havermout, zaden, wat honing (of welke andere hele, onbewerkte producten je ook maar lekker vindt) en smullen maar! 

Hart- en vaatziekten, diabetes, sterfte:

Association of dairy intake with cardiovascular disease and mortality; The Lancet 2018.

Type studie: Een observationele, prospectieve, grote studie.

Uitkomsten/analyse: Yoghurt correleert met minder sterfte en minder hart- en vaatziekten, waarbij andere zuivelproducten niet met verslechtering van sterfte en hart- en vaatziekten associeren. Dezelfde uitkomsten gelden voor volle zuivel als voor vetarme producten.

Intake of dairy products and associations with major atherosclerotic cardiovascular diseases; Science Reports 2021.

Type studie: Meta-analyse van observationele, prospectieve studies, groot.

Uitkomsten/analyse: Geen duidelijke richting waarin verschillende soorten zuivel met hart- en vaatziekten correleren. Kaas correleerde met significant minder hart- en vaatziekten. Geen enkele vet-arme variant van zuivel correleerde met minder hart- en vaatziekten.

The Consumption of Milk and Dairy Foods and the Incidence of Vascular Disease and Diabetes; Lipids 2010.

Type studie: Meta-analyse van observationele, prospectieve studies, groot.

Uitkomsten/analyse: Flink melk drinken correleert met een lagere sterfte, minder hart- en vaatziekten en minder suikerziekte. Het gaat hier om observationele data, waardoor op basis van deze studie niet gezegd worden dat melk drinken een betere gezondheid veroorzaakt.

Biomarkers of dairy fat intake, incident cardiovascular disease, and all-cause mortality; Public Library of Sciences (PLoS) Medicine 2021.

Type studie: Meta-analyse van observationele, prospectieve studies, groot.

Uitkomsten/analyse: Een biomarker van hogere zuivel-inname correleert met steeds minder hart- en vaatziekten naarmate meer zuivel ingenomen wordt.

Effects of Dairy Intake on Markers of Cardiometabolic Health; Advances in Nutrition 2023.

Type studie: Meta-analyse van gerandomiseerde klinische experimenten (RCT), klein.

Uitkomsten/analyse: Volle of vetarme zuivel maakte niet uit, zuivel in het algemeen gaf geen verslechtering van gewicht, lipiden (cholesterol) en bloeddruk – wel een ietsjes slechter suikergehalte in het bloed met meer zuivel consumptie. Yoghurt heeft betere eigenschappen dan melk. Gezien de betrouwbaarheid van de uitkomsten is er twijfel over de accuraatheid van de uitkomsten.

Botbreuken:

Milk intake and risk of hip fracture in men and women; Journal of Bone and Mineral Research 2011.

Type studie: Meta-analyse van observationele, prospectieve studies, groot.

Uitkomsten/analyse: De inname van melk correleert niet met breuken van de heup.

A meta-analysis of milk intake and fracture risk; Osteoporosis International 2005.

Type studie: Meta-analyse van observationele, prospectieve studies, groot.

Uitkomsten/analyse: Lage inname van melk is niet geassocieerd met meer botbreuken. Ondanks een gebrek aan RCT-data is er op het gebied van melk/zuivel aardig wat data die ondersteunt dat de inname van melk en zuivel in het algemeen weinig of geen relatie kent met botsterkte en botbreuken.

Milk Consumption During Teenage Years and Risk of Hip Fractures in Older Adults; Journal of the American Medical Association Pediatrics 2014.

Type studie: Een observationele, prospectieve, grote studie.

Uitkomsten/analyse: Correlatief niet minder heupbreuken na het drinken van melk als tiener.

Lactose-intolerantie:

– Lactase Non-persistence and Lactose Intolerance; Current Gastroenterology Reports 2017.

Type studie: Review van observationele, niet-prospectieve studies.

Uitkomsten/analyse: 2/3 van de wereldbevolking is intolerant voor lactose (melk). In Zweden is het percentage lactose-intoleranten het laagst, ook daar is nog 10% van de bevolking lactose-intolerant.

Omega-3:

High W-3 Fatty Acid Content in Alpine Cheese; Circulation 2004.

Type studie: Laboratorium.

Uitkomsten/analyse: Melk van gras-gevoede koeien heeft de gunstigste omega-3/omega-6 verhouding. De uitkomsten zijn waarschijnlijk redelijk accuraat, gezien onafhankelijke reproducties van vergelijkbare resultaten. Wat de gezondheidsgevolgen zijn van dergelijke voeding is niet grondig onderzocht.

Dietary lipids and forages interactions on cow and goat milk fatty acid composition; Reproduction Nutrition Development 2004.

Type studie: Review van laboratorium-studies.

Uitkomsten/analyse: Melk van gras-gevoede koeien heeft de gunstigste omega-3 compositie in vergelijking met de zogenaamde turbo-koeien.

Laat een reactie achter