Medisch & Klachten

Te Gemakkelijk Voorgeschreven?

20 november 2025 • Leestijd: 2 minuten

Bijna de helft van de Nederlandse vrouwen gebruikt de anticonceptiepil.

Onder 22-jarigen ligt dit aandeel zelfs rond de 75%.

Toch gaat dit gebruik niet zonder risico’s, met name op het gebied van stemming en algemeen welbevinden. Veel vrouwen krijgen echter bij de start van het pilgebruik nauwelijks informatie over deze mogelijke effecten.

Effecten op de Stemming

Naast de bekendere (maar relatief zeldzame) bijwerkingen zoals een verhoogd risico op trombose, zijn er vaker voorkomende psychologische bijwerkingen.

Uit onderzoek blijkt dat een aanzienlijk deel van de gebruikers stemmingsveranderingen ervaart, waaronder negativiteit, minder plezierbeleving en verminderd algemeen welzijn. Vaak over het hoofd gezien, maar een serieus punt van zorg.

Er zijn Alternatieven

Hoewel de pil voor veel vrouwen effectief en praktisch is, bestaan er ook andere vormen van anticonceptie. Zoals het spiraaltje, en natuurlijke methoden. Deze laatste vereisen wel een consequente en zorgvuldige toepassing om redelijk betrouwbaar te zijn.

Voordeel: minder PMS

Aan de andere kant kan de pil ook positieve effecten op de stemming hebben. Met name vrouwen die kampen met het premenstrueel syndroom (PMS) kunnen merken dat hun klachten verminderen of verdwijnen. Maar goed, dit is leuk voor die paar dagen per maand dat PMS op zou treden. De negatieve bijwerkingen op de stemming zijn er 365 dagen per jaar.

Conclusie

De pil wordt vaak te makkelijk voorgeschreven, zonder voldoende voorlichting over de mogelijke psychische bijwerkingen. Vrouwen die overwegen om te beginnen of te stoppen met de pil doen er goed aan om zich bewust te zijn van deze minder zeldzame effecten op de stemming en hierover met hun arts in gesprek te gaan.

Effects of Hormonal Contraceptives on Mood; Current Psychiatry Reports 2019.

Type studie: Review op basis van multipele gerandomiseerde klinische experimenten (RCT).

Uitkomsten/analyse:  De pil (anticonceptiepil) heeft waarschijnlijk stemming-gerelateerde bijwerkingen, namelijk negativiteit en minder plezier-beleving. Deze bijwerkingen treden vooral, maar niet alleen, op bij mensen die bekend zijn met depressie. Positieve effecten van de pil op de stemming spelen zich af voor vrouwen die last hebben van premenstruele stemmingsstoornis (maandelijks de dagen voor de menstruatie chagrijnig zijn).

A first-choice combined oral contraceptive influences general well-being; Fertility and Sterility 2017.

Type studie: een gerandomiseerd klinisch experiment (RCT), dubbel-blind uitgevoerd, klein.

Uitkomsten/analyse:  De gecombineerde pil (anticonceptiepil met oestrogeen en progesteron) veroorzaakte bij 4% een verslechtering van het welzijn (negatievere kijk, verslechterde zelf-controle en vitaliteit). Deze grote, grondige studie vraagt om reproductie, maar vormt een belangrijke aanwijzing voor de negatieve bijwerkingen die de pil op het welzijn kan hebben.

Hormonal Contraceptives Improve Women’s Health; Annals of Internal Medicine 2018.

Type studie: review van observationele, prospectieve onderzoeken, klein

Uitkomsten/analyse: De pil (anticonceptiepil) is geassocieerd met uitgebalanceerde risico’s op kanker. Dat wil zeggen dat de pil weliswaar de kans op bepaalde soorten kanker vergroot, maar tegelijkertijd gepaard gaat met ongeveer even grote vermindering van andere soorten kanker.

Natuurlijke anticonceptie in de spreekkamer: van scepsis naar serieuze keuze; Huisarts en Wetenschap 2025.

Type studie: Observationeel. Geen collegiale toetsing.

Uitkomsten/analyse: 1 van de 7 jong-volwassenen gebruikt een natuurlijke methode als anticonceptie. Er zijn vruchtbaredagenmethodes met een hoge betrouwbaarheid waarbij gebruik gemaakt wordt van symptomen en temperatuur.

Laat een reactie achter